PIP - będą nowe zasady kontroli

21 sierpnia 2008 r. na stanowisko głównego inspektora pracy został powołany przez marszałka Sejmu RP Bronisława Komorowskiego Tadeusz Jan Zając. Nowo powołany główny inspektor pracy zapowiada wprowadzenie zmian przede wszystkim w charakterze kontroli i wizerunku PIP.

Ocena inspektorów

Do tej pory podstawowym wskaźnikiem oceny efektywności pracy inspektorów była liczba wystawionych przez nich mandatów oraz ich łączna suma. W wypowiedzi cytowanej przez „Rzeczpospolitą” Tadeusz Jan Zając zapowiada wprowadzenie radykalnych zmian w tym obszarze. Mają być zastosowane nowe wiarygodne i klarowne kryteria oceniania inspektorów, co może nie będzie łatwym zadaniem, ale jest niezbędne. Samo karanie pracodawców mandatami nie przynosi specjalnych efektów, a i nie stanowi obiektywnego kryterium oceniania, dlatego np. mniejsza liczba wypadków przy pracy na danym terenie w stosunku do pewnego okresu w przeszłości może okazać się bardziej wymiernym wskaźnikiem oceny.

Pomoc i profilaktyka

Jak opisuje dziennik, ma być zmieniony również sposób informowania pracodawców np. o zasadach bezpieczeństwa czy przepisach prawa pracy. Ma się to odbywać głównie przy pomocy bezpośredniego kontaktu z ekspertem z inspekcji pracy, a potrzebne wiadomości miałyby być uzyskiwane poprzez internetowe czaty, dyżury specjalistów czy szkolenia. Normalnością mają też być wizyty inspektora w firmie na wcześniejsze zaproszenie pracodawcy, w celu sprawdzenia w niej poziomu bezpieczeństwa i higieny pracy. W przypadku stwierdzenia pewnych nieprawidłowości w tym zakresie, po porozumieniu z pracodawcą, powinien zostać wyznaczony termin ich usunięcia. Inspektor ten będzie rozliczany z faktycznie zrealizowanych ustaleń, których dopilnowanie będzie jego obowiązkiem.

Wyspecjalizowani eksperci

Nowy główny inspektor pracy chce również, aby powróciła specjalizacja inspektorów, gdyż dzięki temu, że są oni ekspertami w danej dziedzinie możliwe jest wykrycie przez nich konkretnych nieprawidłowości w firmie. Będzie to miało najprawdopodobniej odbicie w sposobie przeprowadzania kontroli. Mianowicie zastrzeżenia powstałe w trakcie rutynowej kontroli (np. co do naruszania przepisów o czasie pracy) będą mogły być dokładnie zbadane przez specjalistów z tej dziedziny podczas kompleksowej kontroli. Jak zauważyła w rozmowie z T. J. Zającem „Gazeta Prawna”, kontrola taka może zmienić się zatem w dwuetapową: pierwszy etap ogólny, a drugi szczegółowy przeprowadzany przez odpowiednich wyspecjalizowanych w danej dziedzinie inspektorów.
Mają być także utworzone komórki, które będą się zajmować konkretnymi specjalnościami np. wyłącznie kontrolą legalności zatrudnienia.

Inne zmiany

Przywrócone mają być również zespoły badające skutki i przyczyny wypadków przy pracy, a powstałe z ich działalności wnioski mają być następnie wykorzystywane do zapobiegania kolejnym takim zdarzeniom. Oprócz tego w wyznaczonych rejonach przez całą dobę będą pełnili dyżur inspektorzy, których zadaniem będzie szybka reakcja w razie nieszczęśliwych wypadków mających związek z wykonywaniem pracy.
Do końca roku ma zostać także sporządzony raport o najczęściej naruszanych przepisach prawa pracy. Ma on posłużyć ewentualnym zmianom niejasnych lub dyskusyjnych uregulowań prawnych.