Dożywotnie emerytury kapitałowe od 2014

Nowe przepisy przewidują utworzenie funduszy dożywotnich emerytur kapitałowych (tzw. funduszy DEK), zarządzanych przez zakłady emerytalne. Fundusze te będą uprawnione do wypłaty dożywotnich emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych. Po raz pierwszy emerytury te mają być wypłacane w 2014 r.

Każdy fundusz będzie osobą prawną. Zapewni to oddzielenie kapitałów zakładu emerytalnego od kapitału funduszu. Zakład emerytalny będzie odpowiadał za zobowiązania funduszu, natomiast fundusz za zobowiązania zakładu już nie.

Zakłady emerytalne, zgodnie z projektem, będą tworzone w formie spółek akcyjnych. Przyjęto zasadę, że zakład będzie mógł zarządzać tylko jednym funduszem. Przewidziano także możliwość łączenia się zakładów emerytalnych.

Założycielem i akcjonariuszem zakładu będzie mogła być wyłącznie osoba prawna. Aby móc prowadzić działalność, zakład emerytalny będzie musiał spełnić określone wymogi dotyczące wysokości posiadanego kapitału zakładowego. Zgodnie z projektem, do końca grudnia 2018 r. powinien dysponować kapitałem nie mniejszym niż 75 mln zł, a od początku 2019 r. – nie mniejszym niż 100 mln zł.

Założono, że Skarb Państwa będzie mógł utworzyć fundusz i zakład emerytalny. Natomiast sam fundusz – za zgodą Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) – będzie mogło utworzyć powszechne towarzystwo emerytalne.

Nowe przepisy zakładają, że KNF będzie kontrolować fundusze i zakłady emerytalne. Komisja będzie mogła np. wydać i cofnąć zezwolenie na utworzenie zakładu, a także zdecydować o jego likwidacji np. w przypadku działalności niezgodnej z prawem lub zagrażającej interesom emerytów. KNF będzie także rozpatrywać skargi emerytów na fundusze.

Aby zapewnić pewność wypłat ma być utworzony Fundusz Gwarantowanych Dożywotnich Emerytur Kapitałowych (FGDEK), którym zarządzać będzie Bank Gospodarstwa Krajowego. Zakłada się, że środki FGDEK będzie można przeznaczyć na wypłatę dożywotnich emerytur kapitałowych lub wypłat gwarantowanych, np. w sytuacji likwidacji lub ogłoszenia upadłości zakładu emerytalnego.

Do projektu ustawy wprowadzono również tzw. mechanizm wyrównawczy. Oznacza to, że fundusze będą uczestniczyć w wyrównywaniu różnic finansowych między nimi, które wynikają ze struktury płci emerytów. Ma to zapobiec sytuacji, w której fundusz do którego trafia więcej kobiet, ma większe obciążenia finansowe tylko dlatego, że jego klientki żyją dłużej. Wyrównaniem finansowym ma się zająć Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Ustawa ma obowiązywać od 2013 r.